Highlight:
Tools
Wed 28 Jun 2017
Στράνωμα PDF Εκτύπωση E-mail
Σχετικά με τη Ναυπακτία
Συντάχθηκε απο τον/την Administrator   
Δευτέρα, 03 Ιανουάριος 2011 21:27

Κτισμένη σε υψόμετρο 600μ. στις δυτικές πλαγιές του βουνού «Κορφές» και στις βόρειες του βουνού «Αι Λιάς» της μεγάλης οροσειράς της Παπαδιάς. Απλώνεται από την Αηδόνω μέχρι την «Παναούλα» και τα «Χτίρια». Ανάμεσα στις Κορφές και τον Αι Λια σχηματίζεται το «Διάσελο» απ’ όπου περνούσε το αρχαίο μονοπάτι για τα Μελισσαίικα και το Πόργιαρι με τα Λουτρά Στάχτης.

Οι πρόποδες των βουνών καταλήγουν στα δυτικά σε εύφορους κάμπους, που μέρος τους έχει καταβροχθίσει ο ορμητικός Φίδαρης. Έχει ανοικτό ορίζοντα και πέρα των βουνοκορφών του Απόκουρου. Στη Στράνωμα ανήκουν οι οικισμοί: Διπόταμα, Άνω Κάμπος, Κάτω Κάμπος και Λουτρά Στάχτης.

Ο Πουκεβίλ στο ταξιδιωτικό του την αναφέρει ως Stranova (Στράνοβα). Η ετυμολογία της λέξης Στράνωμα δεν είναι εξακριβωμένη. Πιθανόν να προέρχεται από το παρωνύμιο Στράνος (= ξένος, στρατοκόπος).

Υπάρχουν και οι σέρβικες λέξεις strana (= κλιτύς, πλαγιά) και stranovit (= απόκρημνος, απότομος βράχος, απότομη κλίση, κατωφέρεια). Η Στράνωμα είναι κτισμένη σε κατωφερικό έδαφος και με απότομη κλίση, μια και αρχίζει από το βουνό και φτάνει μέχρι τον Εύηνο, αλλά από μόνη της η ένδειξη αυτή δεν είναι ασφαλής, αν ληφθεί υπόψη ότι τα περισσότερα χωριά των Κραβάρων βρίσκονται σε κατωφερικό έδαφος.

Η αρχαιότερη γνωστή αναφορά στη Στράνωμα γίνεται στην «Ιερά Διήγησι θαυματουργού εικόνας Παναγίας Προυσιωτίσσης» που αναφέρεται στα 1790. Το 1904 στον απάνω Κάμπο ανακαλύφθηκε «πατρώο Αιτωλών Μνήμα» που αποτελούνταν από διάδρομο και δυο νεκρικούς θαλάμους. Έξω από τον τάφο βρέθηκε αετόμορφη πλάκα με την επιγραφή «[ΝΙ]ΚΙΑΣ [ΠΤ]ΟΛΕΜΑΙΟΥ».

Επίσης βρέθηκαν χρυσή λαβή ξίφους, ένα βραχιόλι, πολλά φύλλα χρυσά στεφάνου, οφιοειδές ενώτιο και άλλα αντικείμενα καθώς και μια χρυσή σφαίρα σε σχήμα αβγού που βρίσκεται στο αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών. Επίσης εντοπίστηκαν και κάποια ίχνη αρχαίου Θεάτρου.

Στη θέση «Πόργιαρι» και στο μύλο του Γ. Μακρυγιάννη βρέθηκε πλάκα με την επιγραφή «ΚΡΙΝΟΛΑΟΥ».
Τα παραπάνω ευρήματα φανερώνουν ότι στις όχθες του Ευήνου αναπτύχθηκαν αξιόλογοι αρχαίοι οικισμοί.
Στους επαναστατικούς χρόνους η Στράνωμα υπαγόταν στον καζά των Κραβάρων. Το 1824 μαζί με άλλα χωριά δηλώνει ευπείθεια στον στρατηγό των Κραβάρων Ανδρίτσο Σαφάκα.

Τον Απρίλη του 1848 κατέφυγε με 250 άνδρες στη Στράνωμα ο λοχαγός Ταρκαζίκης, που στασίασε κατά του Όθωνα, κυνηγημένος από τον αντ/ρχη Γιάννη Π. Φαρμάκη. Στις θέσεις «Παλιάμπελα» και «Κτίρια» έχουν βρεθεί παλιότερα τούρκικα μνήματα.

Εκτείνεται σε ένα μεγάλο ορθογώνιο που στις τρεις πλευρές του βρέχεται από τρία ποτάμια, Β. από τον Κότσαλο, Δ. από τον Εύηνο (Φίδαρη), Ν. από τον Πόριαρη και Α. σφραγίζεται από τις βουνοκορφές της οροσειράς Παπαδιάς.
Ανεβαίνοντας στον Άι Λιά , όπου υπάρχει το ομώνυμο εκκλησάκι, ο διαβάτης βρίσκεται μπροστά σε μια εκπληκτική θέα μέχρι τη λίμνη της Τριχωνίδας και την Κλόκοβα.
Από τον Σταυρό στην Παναγία μπορεί κανείς να δει όλους τους κάμπους και τον Φίδαρη και έχει εποπτεία όλης της περιφέρειας του χωριού.
Η διαδρομή όμορφη από τα Παλιάμπελα με τις λάκκες και τον ναΐσκο του Πατροκοσμά, στον Αι Θανάση, στην Αγία Παρασκευή, στο Νεράκι, στην Παναούλα την παλιά με τις παλιές βυζαντινές εικόνες και λίγο πιο πέρα τη νεώτερη εκκλησία της Παναγίας που πανηγυρίζει στις 23 Αυγούστου.
Στην Καραγκούνω και τον Αβορό αποκάτω υψώνεται μεγαλόπρεπος, πετρόκτιστος και εντυπωσιακός ο ενοριακός ναός του Αι Νικόλα σε αντικατάσταση της παλιάς εκκλησίας που κάηκε στα 1948.
Στην πλατεία του χωριού βρίσκεται το παλιό σχολείο και βόρεια σε ελάχιστη απόσταση παλιά πετρόκτιστη βρύση με καμάρα.
Στο έμπα του χωριού από τη Ναύπακτο άλλη πετρόκτιστη βρύση, η ξακουστή Αηδόνω.
Στον Απάνω Κάμπο διακρίνεται για την ξεχωριστή ομορφιά του το «καρέλι», ένα από τα πιο γραφικά μέρη ολόκληρης της περιοχής..
Στην ευρύτερη περιοχή του Πόριαρι λειτουργούσαν πολλοί μύλοι. Σε μικρή απόσταση από τον Πόρο υπάρχει και λειτουργεί ως σήμερα ο Μύλος Νούλα. Κατά προφορική παράδοση ο μύλος κτίστηκε στα 1884. Η σημερινή κατοικία οικοδομήθηκε το 1926. Ο μύλος σήμερα κατέχεται και αξιοποιείται από την ομώνυμη οικογένεια της Καλλιόπης χήρας Γρηγόρη Ν. Νούλα.
Στα διπόταμα βρίσκονται δυο παλιοί μύλοι του Πυλαρινού και του Μπούρμπουλα.{jcomments on}